Iris (51) volgt de cursus Werken met eigen ervaring, met het idee om ervaringsdeskundige te worden. Ze weet al veel van het onderwerp en heeft er zin in. Tot herkenning iets anders blijkt te doen dan ze verwachtte.

Herkenning die omslaat

Ik begon met de groep voor de cursus Werken met eigen ervaring. Ik wist er al best wat van af en ik vond het ook heel leuk. In de groep merkte ik al snel dat ik raakvlakken had met anderen, dat ik kon meeleven met hun verhalen. Maar daarin zat voor mij ook meteen de kwetsbaarheid.

Als iemand iets vertelde over zijn leven en ik leefde helemaal mee, dacht ik: oh ja, die klachten heb ik ook wel eens gehad, dat heb ik ook wel eens meegemaakt. Maar in deze groep eindigden de verhalen meestal slecht. Dan ineens: en toen kreeg ik een psychose en was ik twee jaar weg. Een ander werd zelfs opgepakt. Weer een ander bleek een ernstige ziekte te hebben.

Ik raakte er echt van in paniek. Elke keer als ik net meeleefde, gebeurde er iets engs. Dan dacht ik: straks gebeurt dat met mij ook. Het riep angst bij me op en ik merkte dat ik dichtklapte. Ik ervoer helemaal geen verbinding meer met de groep en voelde me totaal niet op mijn gemak. Het voelde bijna als een terugval, richting dat gevoel van vervreemding. Dat vond ik zo onprettig dat ik gelijk gestopt ben met die groep.

“Elke keer als ik net meeleefde, gebeurde er iets engs. Dan dacht ik: straks gebeurt dat met mij ook.”

Misschien was het gewoon pech, met een iets te heftige groep. Misschien waren het mijn eigen triggers. Of een combinatie daarvan. Maar het liet me wel zien dat de weg naar verbinding niet altijd makkelijk is.

Zo graag verbinding willen

Ik denk dat het misschien juist kwam doordat ik zo graag verbinding wilde. Ik stelde me heel erg open voor de anderen en voor wat ze vertelden. Daardoor herkende ik veel. Maar zodra ik mezelf eenmaal in een verhaal herkende, betrok ik wat daarna met die ander gebeurde ook heel snel op mezelf.

Dan werd herkenning ineens iets beangstigends. In plaats van dat het me dichter bij de groep bracht, klapte ik juist dicht.

Overspoeld door de golf

Toen ik later leerde over herstelgolven, begon ik beter te begrijpen wat er misschien gebeurde. Ik zag het meer als overspoeling. De golf naar verbinding was misschien gewoon groter dan ik op dat moment aankon. In plaats van dat de herkenning me droeg, ging ik als het ware even kopje onder en kwam ik weer terecht in angst en vervreemding.

Misschien was zo’n grote groep, met dat soort heftige verhalen, gewoon te veel. Ik ben nog steeds een beetje zoekende naar wat ik daarmee doe.

Ik merk inmiddels wel dat ik voorzichtiger ben geworden met hoe ver ik me laat meenemen in een verhaal. Niet omdat ik me wil afsluiten voor anderen. Juist niet. Maar ik weet nu dat ik heel snel veel kan herkennen en dat die herkenning soms zo dichtbij komt dat ik uiteindelijk juist afstand neem.

Ik probeer daarom beter te merken wanneer zo’n verhaal te hard binnenkomt. Wanneer ik nog aan het luisteren ben, maar eigenlijk al voel dat het te veel wordt.

Volgens mij zit daar voor mij de balans.

Niet elke grote golf naar verbinding grijpen, maar alleen de golven waarvan ik denk: die kan ik aan.